Hersenschudding

Symptomen

  • Maximaal 15 minuten bewusteloosheid en/of
  • Een geheugenstoornis van maximaal 60 minuten na een val of klap op het hoofd
  • Vaak hoofdpijn, misselijkheid, overgeven of wit wegtrekken

Wat is het?

Een hersenschudding (commotio cerebri) betekent letterlijk dat de hersenen in de schedel heen en weer zijn geschud. Door het geweld waarmee dat gebeurt ontstaat vaak een blauwe plek of bult op het hoofd. In de schedel en aan de hersenen zelf is echter niets te zien. De hersenen lijken er niet zichtbaar onder te lijden. Kenmerkend voor een hersenschudding zijn de bewusteloosheid van maximaal 15 minuten en/of een geheugenstoornis van maximaal 60 minuten na het ongeval. Door de geheugenstoornis heeft de patiënt moeite met inprenten en stelt steeds dezelfde vragen (“wat is er gebeurd, wie bent u, hoe laat is het”). Ook is meestal een gedeelte van het geheugen voor het ongeval verdwenen. De patiënt kan zich dan de toedracht van het ongeval niet meer herinneren en de periode vlak daarvoor. Naast deze hoofdkenmerken is er in het algemeen ook sprake van een aantal van de volgende verschijnselen: hoofdpijn, misselijkheid, overgeven, duizeligheid, wit wegtrekken en verwardheid. Meestal verdwijnen deze klachten binnen enkele uren tot dagen.

Symptoomcheck: Hersenschudding

Een hersenschudding (commotio cerebri) betekent letterlijk dat de hersenen in de schedel heen en weer zijn geschud. Door het geweld waarmee dat gebeurt ontstaat vaak een blauwe plek of bult op het hoofd. In de schedel en aan de hersenen zelf is echter niets te zien.

Hoe kom je eraan?

De hersenen zijn goed beschermd door de dikke en stevige botlaag eromheen, de schedel. Door geweld op de schedel, het schedeltrauma, kunnen echter toch functiestoornissen van of beschadigen in de hersenen optreden, ook al blijft de schedel zelf intact. Bij een hersenschudding is er alleen sprake van een functiestoornis. Indien er wel beschadigingen optreden in de hersenen spreken we van een hersenkneuzing (contusio cerebri). Meestal is er dan sprake van een bewusteloosheid die langer dan 15 minuten en/of een geheugenstoornis die langer dan 60 minuten duurt. Bij kinderen komt het voor dat na een soms licht schedeltrauma, zonder bewusteloosheid, een zogenaamde kindercontusie ontstaat. Enkele uren na het ongeval wordt het kind dan suf, onrustig, krijgt hoofdpijn en kan gaan braken. Binnen 24 uur klaren de verschijnselen weer op.

Wat kunt u zelf doen?

Aan een hersenschudding is niet veel doen. Het is echter verstandig bij het vermoeden op een hersenschudding contact op te nemen met uw huisarts. De huisarts kan samen met u de ernst van de hersenschudding inschatten en uw adviezen geven over het te volgen beleid. Een van de belangrijkste adviezen daarbij is het wekadvies. De verschijnselen van een hersenschudding verdwijnen meestal geleidelijk binnen enkele dagen. Bij een zwelling of bloeding kunnen ze echter toenemen. Toenemende sufheid is daarvan het belangrijkste kenmerk. Meestal gebeurt dit binnen 24 uur. Omdat u tijdens de slaap niets merkt van een toenemende sufheid is het belangrijk dat iemand de patiënt controleert. Dit betekent dat u de patiënt de eerste 24 uur na het hoofdletsel iedere twee uur wakker moet maken en aanspreken. Na de eerste 24 uur is het, als alles verder goed is gegaan, niet meer noodzakelijk de patiënt iedere twee uur te wekken. Voor de hoofdpijn mag paracetamol worden gebruikt.

Wat doet de dokter?

Een duidelijke behandeling voor een hersenschudding bestaat niet. Uitgebreid neurologisch onderzoek is in het algemeen ook niet noodzakelijk. Vroeger werd gedacht dat langdurige bedrust na een hersenschudding zinvol zou kunnen zijn. Tegenwoordig wordt meestal enkele dagen tot een week rust geadviseerd. De mate van rust wordt dan bepaald door de ernst van de klachten. Strikte bedrust is niet noodzakelijk. Na de rustperiode kunnen de gebruikelijke werkzaamheden of activiteiten weer geleidelijk aan worden hervat. In geval van een hersenkneuzing of van toenemende sufheid na een hersenschudding is in het algemeen verwijzing naar een neuroloog noodzakelijk. Meestal wordt u dan ter observatie of voor verder onderzoek een of meerdere dagen opgenomen.